1. NASTĘPNY POST
Dojazd do Kosowa i tanie podróżowanie po kraju

Dojazd do Kosowa i tanie podróżowanie po kraju

Kosowo to niewielkie państwo położone w sercu Bałkanów lub zbuntowana prowincja w południowej części Serbii. Niezależnie od interpretacji politycznego statusu tej ziemi, mieszkańcom Kosowa trzeba oddać ich zaangażowanie z budowanie struktur własnej państwowości. Jedną z głównych gałęzi dobrze funkcjonującej gospodarki jest transport, a z tym Kosowo radzi sobie całkiem nieźle. Dojazd do Kosowa staje się dla Polaków coraz tańszy i wygodniejszy, a podróżowanie po kraju nie jest loterią.

Brak bezpośrednich lotów z Polski powoduje, że podróż do Kosowa może być niewielkim wyzwaniem. Jeśli spędzanie czasu na poszukiwaniu najlepszej kombinacji lotów Cię przeraża, to artykuł powinien Ci tę sprawę trochę ułatwić. Dla zmotoryzowanych pozostaje skorzystanie z własnego auta, które da możliwość zahaczenia również o inne zakątki Bałkanów.

Przemieszczanie się po Kosowie jest zorganizowane zdecydowanie lepiej niż w sąsiadującej Albanii, przez którą przejechałem rozpadającymi się busami podczas mojej autostopowej wyprawy w 2017 r. 

Dojazd do Kosowa

W 2018 r. Polska i Kosowo nie były połączone bezpośrednimi połączeniami lotniczymi. Pomimo koniecznej przesiadki, ta forma transportu nadal pozostaje jednak najefektywniejsza czasowo. Decydując się na przejazd samochodem lub autokarem musimy być świadomi, że trasa liczy ponad 1500 km i nie prowadzi wyłącznie autostradami. Niezmiennie najciekawszym pomysłem eksploracji Bałkanów jest skorzystanie z autostopu. Jeśli nie goni nas czas, a drobna nieprzewidywalność nas nie paraliżuje, to podróż stopem dostarczy najciekawszych wspomnień i szczerze ją polecam.

Bartek na dworcu kolejowym w Prisztinie

Samolotem

W Kosowie znajduje się jeden międzynarodowy port lotniczy. Pojawienie się w jego siatce połączeń lotów węgierskiego WizzAir otworzyło Polakom drogę do łatwego i taniego dotarcia do Kosowa. Pomimo braku bezpośredniego połączenia z naszym krajem, Węgrzy latają z Kosowa do Budapesztu, który jest dla nas osiągalny zarówno lotniczo, drogowo, jak i kolejowo. 

W 2018 r., a zgodnie z zapowiedziami również w 2019 r., Wizz Air będzie realizował do Kosowa dwa loty tygodniowo. To jeden z tańszych kierunków w ofercie przewoźnika – bez większej gimnastyki znaleźć można bilety nawet za 2990 HUF, czyli 39 zł.

Międzynarodowy Port Lotniczy im. Adema Jashariego w Prisztinie zapewniający dojazd do Kosowa
Międzynarodowy Port Lotniczy im. Adema Jashariego

Na oddalone o ok. 20 km od centrum miasta lotnisko w Prisztinie nie można dojechać transportem zbiorowym. Pasażerowie skazani są więc na, bardzo drogie jak na warunki tego kraju, taksówki. Standardowa cena za kurs między miastem a lotniskiem to 15€, lotniskowi naciągacze potrafią jednak żądać za niego nawet 25-30€. Przeglądając anglojęzyczne fora trafiłem jednak na wzmiankę o firmie, która dowiezie nas na lotnisku nieznacznie taniej. O ile w 2015 r. za taksówkę z Urban Taxi trzeba było zapłacić tylko 10€, to już w 2018 r. cena usługi wynosiła 13€. Oszczędność 2€ to jednak nadal oszczędność! Samochód możemy zamówić przez Facebooka firmy, umawiając się na konkretną godzinę w wygodnym dla nas miejscu Prisztiny.

Alternatywnym pomysłem na dojazd do Kosowa jest lot z Budapesztu do Skopje. Dzięki temu wariantowi mamy okazję spędzenia chwili również w Macedonii, zwiedzając Skopje, czy pobliski Kanion Matka. Obie stolice połączone są rozbudowaną siatką połączeń autobusowych. Przejazd zajmuje ok. 2 godzin, wliczając w to sprawną kontrolę graniczną, a bilet kosztuje (stan na listopad 2018 r.) 350 denarów, czyli niespełna 25 zł. Podróż odbywamy całkiem komfortowym autobusem lub busem, zupełnie nieprzypominającym albańskich, rozklekotanych pojazdów.

Bilety na autobus Skopje - Prisztina (dojazd do Kosowa) i Prisztina - Prizren

Lotnisko w Prisztinie prezentuje standard, do którego przyzwyczailiśmy się w innych krajach Europy. Terminal to niedawno wybudowany budynek z kilkoma restauracjami i sklepami wolnocłowymi, w których kupimy również pamiątki z Kosowa. Lotniskowe sklepy to jedne z niewielu miejsc w Prisztinie, które prowadzą sprzedaż jakichkolwiek pamiątek. 

Samochodem

Jeśli rozważacie dojazd do Kosowa samochodem, trzeba wziąć pod uwagę kilka warunków koniecznych do spełnienia, żeby nasze auto mogło bez problemu przekroczyć granicę z Kosowem.

Potwierdzenie własności samochodu

Wyruszając samochodem poza granice kraju powinniśmy być w stanie udowodnić, że jesteśmy jego właścicielem lub mamy prawo do jego użytkowania. Internetowe źródła podają, że służby graniczne w Kosowie weryfikują ten wymóg bardzo drobiazgowo.

Upoważnienie musi być potwierdzone notarialnie – usługa taka kosztuje ok. 30 zł. Dokument nie ma określonego wzoru, więc może być napisany nawet odręcznie, najlepiej w języku angielskim. Ten wymóg warto potraktować poważnie, bo nieodosobnione są przypadki zawracania kierowców na granicy – właśnie przez brak odpowiedniego upoważnienia.

Ubezpieczenie samochodu

Kosowo nie jest członkiem ONZ, a przez to nie może należeć do Systemu Zielonej Karty – międzynarodowo uznawanego ubezpieczenia OC dla pojazdów. Obowiązujące stawki można znaleźć na stronie biura Kosovo Insurance Bureau. Najpopularniejszym wariantem jest dwutygodniowe ubezpieczenie dla samochodu osobowego za 15€.

Ubezpieczenie można kupić jeszcze przed wjazdem na teren Kosowa, w jednym z punktów sprzedaży zlokalizowanym na granicy.

Najważniejsze – którędy jechać?

Status Kosowa na arenie międzynarodowej nie jest jednoznaczny, chociaż uznaje go większość krajów Unii Europejskiej i ONZ. Jednostronne proklamowanie niepodległości od Serbii miało miejsce 17 lutego 2008 r., a Serbia do dzisiaj nie uznała tej deklaracji jako zgodnej z prawem.

Granica serbsko-kosowska jest otwarta w specyficzny sposób. Osoby jadące w kierunku z Serbii do Kosowa są traktowani przez serbskie służby jako przemieszczający się w obrębie kraju. Zbuntowana prowincja jest bowiem dla Serbów integralną, choć niekontrolowaną, częścią ich państwa. Kierowcy nie powinni napotkać więc żadnych trudności podczas próby przedostania się do Kosowa.

Odmiennie jest, gdy obierzemy kierunek z Kosowa do Serbii. Znajdujące się w naszych paszportach pieczątki z Kosowa i brak takich pieczątek od serbskich pograniczników to dla Serbów dowód, że znajdujemy się w ich kraju nielegalnie. Sytuacja jest patowa, bo uzyskanie serbskiej pieczątki na terenie Kosowa jest oczywiście niemożliwe. Podobno, po zazwyczaj długim tłumaczeniu się, można przekroczyć granicę, ale nikt nie może nam tego zagwarantować. Blogerom ze StacjaBalkany.pl udało się przejechać pociągiem przez granicę bez najmniejszych kłopotów. Jeśli jednak wolicie mieć pewność powodzenia, dobrym pomysłem jest dojazd do Kosowa przejściami granicznymi z Albanią, Czarnogórą lub Macedonią.

Jeśli za wszelką cenę chcemy jednak jechać z Kosowa do Serbii, można skorzystać z możliwości wjazdu do Serbii z dowodem osobistym. Gdy nie pokażemy na granicy paszportu, pogranicznicy nie zobaczą “podejrzanych” pieczątek i nie powinni mieć przez to pretekstu do utrudniania wjazdu. Gwarancji, że rozwiązanie zawsze zadziała jednak nie ma.

Jak poruszać się po Kosowie? Transport publiczny wewnątrz kraju

Transport publiczny w Kosowie działa znacznie lepiej, niż wskazywałaby na to bliska przyjaźń kraju z Albanią – europejską stolicą transportowego niezorganizowania. Kosowskie autobusy międzymiastowe poruszają się zgodnie z rozkładami jazdy i odjeżdżają z dworców autobusowych wyglądających jak te z zachodniej europy. W kraju istnieje również kolej, ale oferta pociągów jest bardzo szczątkowa.

Autobusy

Większe miasta Kosowa połączone są siatką połączeń autobusowych. O godzinie odjazdu danego autobusu informuje zazwyczaj tabliczka umieszczona za szybą czołową pojazdu. Podczas moich kilku podróży zauważyłem, że kierowcy trzymają się założonego rozkładu – przynajmniej przy odjazdach z przystanku początkowego. Możemy się spodziewać, że autobusy do głównych kosowskich miast odjeżdżają co ok. 20-30 minut.


Dworzec autobusowy w Prizren

Płatności za bilety dokonuje się już na pokładzie autobusu. Po ruszeniu z przystanku, kasjer podchodzi do każdego pasażera i sprzedaje mu odpowiedni bilet. Nie zauważyłem, żeby ktokolwiek ze współpasażerów jechał bez wydrukowanego paragonu fiskalnego. To miła oznaka stopniowego wprowadzania ładu w kraju, w którym korupcja jest nadal na porządku dziennym.

Na głównym dworcu w Prisztinie musimy zaopatrzyć się bilet – wejściówkę, który upoważni nas do przejścia do stanowisk odjazdu autobusów, Kasjerzy pracujący w holu dworca sprzedają wyłącznie wejściówki, a zwykłe bilety kupujemy już na pokładzie autobusu. W listopadzie 2018 r. bilet dworcowy kosztował 0,1€.

Wnętrze autobusu w Kosowie

O ile w zachodniej Europie autobusy zatrzymują się, co do zasady, na wyznaczonym przystankach, to w Kosowie zasady są znacznie bardziej liberalne. Jadąc z Prisztiny do Prizren, nasz autobus zatrzymywał się na przedmieściach obu miast nawet co kilkaset metrów, wyłapując chętnych na przejazd stojących na poboczu. Część ludzi nie zadawała sobie trudu przejścia na przystanek i na autobus czekała kilkadziesiąt metrów obok niego – ot, akurat tam było im najwygodniej. Kierowca posłusznie zbierał z trasy wszystkich zainteresowanych.

Autobusy w Kosowie są tanie, chociaż warto przed ruszeniem w trasę dopytać się o cenę biletu. Przejazd z Prisztiny do Prizren, trasą liczącą ponad 80 km, kosztował mnie 3€. Wracając tą samą drogą, za bilet zapłaciłem już 4€. Podobnie zapłacimy za przejazd ze stolicy do Peje. Autobus do Mitrovicy kosztuje 1€.

Pociągi

Transport kolejowy w Kosowie istnieje, chociaż siatka połączeń pasażerskich jest szczątkowa i z punktu widzenia przyjezdnych raczej nieatrakcyjna. Dojazd do Kosowa pociągiem z Polski jest teoretycznie możliwy, ale jest czasochłonność wymaga dużego samozaparcia.

Sieć linii kolejowych w Kosowie
Sieć linii kolejowych w Kosowie

Spółka Trainkos obsługuje codzienny pociąg z Prisztiny do Peje i z powrotem oraz międzynarodowy pociąg do Skopje. Pomimo, że na rozkładach jazdy pociąg do Macedonii jest określany jako bezpośredni, w rzeczywistości pasażerowie muszą przesiadać się na granicy (stacja Hani i Elezit) do składu macedońskiego i w nim kontynuować podróż. Główną, centralną stacją kolejową Kosowa jest Kosovo Polje (alb. Fushë Kosovë).

Bartek na dworcu kolejowym w Prisztinie

Koleje serbskie obsługują ponadto trasę z serbskiego miasta Kraljevo do położonej w Kosowie Mitrovicy – miasta podzielonego rzeką Ibar na część serbską i albańską.

Rozkład jazdy kolei w Kosowie

Komunikacja miejska w Prisztinie

Prisztina nie należy do największych europejskich aglomeracji. Najciekawsze miejsca w mieście są od siebie oddalone na tyle nieznacznie, że możemy się między nimi przemieszczać spacerując.

System komunikacji miejskiej w stolicy Kosowa jest oparty na autobusach. Zdecydowana większość linii jest obsługiwana przez prywatnych przewoźników. Nie ma to jednak wpływu na cenę przejazdu – bilet jednorazowy kosztuje 0,4€ (stan na listopad 2018 r.). Kupuje się go u kasjera, który jest obecny w każdym autobusie.

Schemat sieci miejskich autobusów w Prisztinie.
Schemat sieci miejskich autobusów w Prisztinie. W listopadzie 2018 r. rzeczywista trasa autobusu nr 1 nie pokrywała się z tą naniesioną na schemacie.

Na przystankach komunikacji miejskiej nie znajdziemy rozkładów jazdy. Autobusy w dni powszednie pojawiają się na przystankach często – zazwyczaj nie czekałem na nie dłużej niż 10-12 minut. Oczekując na przystanku, z dużą pewnością zatrzyma się obok nas sporo samochodów, a kierowcy będą proponować nam podwózkę. Nie są to oczywiście oficjalne taksówki – prywatne osoby próbują w ten sposób nieco dorobić. Jeśli obawiacie się o swoje bezpieczeństwo, to korzystajcie wyłącznie z autobusów i oficjalnych taksówek. My, spiesząc się na dworzec autobusowy, skorzystaliśmy raz z takiej podwózki – kosztowała nas łącznie 1€.

Bilety na komunikację miejską w Prisztinie

Jeśli chcemy przedostać się do centrum miasta z oddalonego nieco dworca autobusowego i jednocześnie nie przepłacać za taksówkę, warto powędrować kilkaset metrów na przystanek Lakrishte. Stamtąd do centrum zawiozą nas autobusy linii 1, 6A, 7, 7B.

Samochód

Bezpośrednio po zakończeniu wojny w Kosowie stan dróg był katastrofalny. Solidnie wzięto za odbudowę zniszczeń i można śmiało powiedzieć, że aktualnie przemieszczenie się po kosowskich drogach jest wygodne.

Drogi między większymi ośrodkami są asfaltowe i widać, że przechodziły niedawno kapitalne remonty. Całkiem dobrze jest też w miastach, do których dotarłem – w Prisztinie i Prizren. Wynajem samochodu można załatwić już na lotnisku lub w jednej z dość licznych wypożyczalni w stolicy. Jeśli decydujemy się na jazdę własnym samochodem to trzeba pamiętać o obowiązkowym ubezpieczeniu.

W różnych fazach zaawansowania jest budowa kilku autostrad. Droga R 6 ma docelowo połączyć Prisztinę ze Skopje przez przejście graniczne w Hani i Elezit. Naczelnym projektem jest jednak autostrada łącząca Prisztinę z portem w albańskim Durrës. Budowa jest nadal prowadzona, chociaż założony budżet został już dawno przekroczony przez źle oszacowane koszty budowy obiektów inżynierskich. Trzecia z autostrad, R 71, połączy miasta Gjilan, Kamenica, Lipjan i Prisztina.

Koszty podróży z Polski do Kosowa

Na dobrą cenę lotów z Warszawy do Budapesztu trzeba zapolować, chociaż nie jest to jedyna możliwość dostania się na Węgry. Warto sprawdzać ceny biletów na Flixbusa oraz na bezpośredni pociąg z Warszawy i Katowic (a od grudnia 2018 r. również z Wrocławia).

Loty z Budapesztu do Skopje, Prisztiny, Podgoricy, Sarajewa często występują w symbolicznych cenach (39 zł). W lecie może być nieznacznie drożej.

Ceny lotów z Budapesztu do Prisztiny sprawdzane w grudniu 2018 r. na lipiec 2019 r. 4290 HUF to ok. 57 zł. 

Dojazd do Kosowa przestaje być wyzwaniem dla portfela.

odcinek podróży
koszty podróży
lot Wizzair z Warszawy do Budapesztu
64 zł
lot Wizzair z Budapesztu do Skopje
39 zł
autobus ze Skopje do Prisztiny
350 MKD (25 zł)
lot Wizzair z Prisztiny do Budapesztu
39 zł
lot Wizzair z Budapesztu do Warszawy
64 zł
Łącznie231 zł

Próbowaliście sami zaplanować dojazd do Kosowa? Ile kosztował?

Dołącz do społeczności bloga!

  1. Odwiedź fanpage’a Bartekwpodrozy.pl na Facebooku.
  2. Zerknij na profil bloga na Instagramie.
  3. Zapisz się do newslettera, aby szybko dostawać informacje o podróżniczych okazjach i ciekawych materiałach!
Podpis
Autor artykułu: Bartek Dziwak

Autor bloga:

Bartek Dziwak

Więcej o mnie

2 komentarzy do “Dojazd do Kosowa i tanie podróżowanie po kraju”

Zostaw swój komentarz