Co zobaczyć w Maroku i jak zaplanować podróż? Najlepiej połączyć kilka regionów – od tętniącego życiem Marrakeszu, przez historyczny Fez, aż po pustynię Sahary i nadmorski Agadir – żeby w krótkim czasie poczuć różnorodność kraju.
W tym przewodniku znajdziesz listę 15 najciekawszych miejsc w Maroku, gotowe pomysły na trasę oraz praktyczne wskazówki: gdzie spać, jak się poruszać i na co uważać. To konkretna pomoc w zaplanowaniu wyjazdu na własną rękę – bez chaosu i tracenia czasu na szukanie informacji w kilku źródłach.
Jeśli dopiero zaczynasz planowanie, sprawdź też poradnik Maroko na własną rękę oraz tekst wynajem auta w Casablance.
1. Gdzie spać w Maroku?
- Marrakesz – Riad Sultan Suleiman & Spa znajduje się tuż przy centrum. Zjesz tu dobre śniadanie na tarasie. Inną opcją jest Luxury Apartments Prestigia Pools Golf Fiber Parking przy lotnisku, a do centrum dojedziesz taksówką lub wynajętym samochodem w 10 min. Apartamenty oferują też basen.
- Agadir – La Riad Villa Blanche, 600 m od wybrzeża. Oferuje duże pokoje z prywatną łazienką i widokiem na morze. Na miejscu są też baseny i strefa spa. Superbe appartment Résidence Hivernage Founty Agadir sprawdzi się idealnie jako nocleg w trakcie objazdówki po Maroku – oferuje bezpłatny parking. Apartament jest 1 km od plaży i 500 m od centrum.
- Fez – Riad Batchisarai ma taras z widokiem na medinę, na którym zjesz śniadanie. Riad oferuje prywatne pokoje z łazienką i klimatyzacją.
2. Jak poruszać się po Maroku ?
Poruszanie się po Maroku to przygoda sama w sobie. Kraj oferuje zarówno nowoczesne rozwiązania, jak i te bardziej tradycyjne, które pozwalają poczuć lokalny klimat. Oto jak najsprawniej przemieszczać się między atrakcjami:
- wynajętym samochodem – to opcja dla tych szukających pełnej swobody. Własne auto pozwoli Ci dotrzeć do ukrytych kazb w dolinie Dades czy malowniczych punktów widokowych w górach Atlas, gdzie autobusy nie zaglądają. Drogi główne są w dobrym stanie, ale styl jazdy lokalnych kierowców dość chaotyczny i nieprzewidywalny.
Auto polecam zarezerwować przez multiwyszukiwarki localrent lub DiscoverCars. Sam korzystałem z nich np. w Albanii, Czarnogórze, Chorwacji. Za każdym razem wszystko przebiegało zgodnie z planem i zawsze byłem zadowolony.
Pamiętaj, mimo że polskie prawo jazdy jest honorowane, warto mieć też międzynarodowe prawo jazdy – to forma zabezpieczenie w przypadku, gdy zgubisz polski dokument.
- korzystając z jednodniowych wycieczek – jeśli nie chcesz walczyć z ruchem drogowym i chcesz, żeby ktoś zaplanował wycieczkę za Ciebie to najwygodniejsze rozwiązanie. W cenie masz transport i opiekę przewodnika, który opowie o historii i kulturze.
- komunikacją zbiorową – Maroko ma jedną z najlepszych sieci transportowych w Afryce. Między Tangerem, Casablanką a Rabatem śmiga supernowoczesna kolej dużych prędkości Al Boraq (bilety kupisz na miejscu, w automacie na dworcu lub na stronie ONCF. Uwaga, strona nie działa poza Marokiem, ale będąc już w kraju bez problemu z niej skorzystasz). Alternatywą są autobusy linii CTM i Supratours – wygodne, klimatyzowane, punktualne i bezpieczne.
Rozważ skorzystanie z Grand Taxis, które kursują między miastami na ustalonych trasach. Odjeżdżają, gdy zbierze się komplet pasażerów – to tani i najbardziej „marokański” sposób podróżowania. Z kolei w miastach korzystaj z Petit Taxis, czyli małych taksówek. Zawsze pilnuj, by kierowca włączył licznik.
Planujesz podjechać autem na lotnisko w Polsce? Polecam Ci zarezerwować parking na lotnisku z wyprzedzeniem. Dzięki temu unikniesz niepotrzebnego stresu przed wylotem na wyczekiwany urlop.
1. Marrakesz – znane z kolorowych souków
Marrakesz to jedna z głównych atrakcji Maroka. Jest sercem kraju, pełnym energii, intensywnych barw i zapachów. Spodobał mi się tutejszy orientalny klimat, kultura handlowania i charakterystyczna, czerwona architektura – dzięki niej miasto nazywane jest „Czerwonym Miastem”.
Marrakesz polecam szczególnie miłośnikom fotografii, łowcom bazarowych okazji i osobom kochającym miejski chaos. Marokański klimat możesz poczuć nawet w miejscu noclegu – wystarczy wybrać do spania jeden z wielu riadów. Są to tradycyjne pensjonaty z otwartym dziedzińcem, pełne kolorów i ducha orientu.
Marrakesz leży w zachodniej części kraju, u podnóża Gór Atlas. Będziesz stąd miał 240 km do Casablanki (na północ) i 250 km do Agadiru i Atlantyku (na południowy-zachód). Do Marrakeszu dojedziesz samochodem, pociągiem, autobusem lub samolotem – duża część lotów z Polski kursuje właśnie tu.
Główną atrakcją Maroka są labirynty souków, czyli lokalnych bazarów. Znajdziesz na nich wszystko, od przypraw po ręcznie kute lampy i tkane dywany. Wieczorem warto wpaść na wpisany na listę UNESCO plac Jemaa el-Fna. Zamienia się on wtedy w gwarny, tłoczny plac, pełen krzyków sprzedawców, artystów ulicznych i tłumu miejscowych. Zobaczysz tu też monumentalny meczet Koutoubia i zachwycające ogrody Majorelle.
Zaletą miasta jest rozbudowana baza noclegowa, od budżetowych hosteli po luksusowe riady w sercu mediny. Znajdziesz tu setki restauracji serwujących dania z całego świata, co ułatwia pobyt mniej odważnym smakoszom. To też świetna baza wypadowa na jednodniowe wycieczki w góry Atlas czy nad Ocean Atlantycki. Autobusy miejskie i tanie taksówki sprawiają, że poruszanie się mieście jest dość proste.
Jeśli masz wolny dzień w Marrakeszu, polecam wycieczkę do wodospadów Ouzoud.
2. Fez – z najstarszą mediną na świecie
Jeśli zastanawiasz się, gdzie pojechać w Maroku – rozważ Fez. To miasto, w którym czas zatrzymał się setki lat temu. Przyjeżdżając tutaj, poczułem mistyczny klimat najstarszego miasta wśród marokańskich stolic imperialnych. To labirynt ponad 9 tys. uliczek, w których łatwo jest się zgubić – co dla mnie było jednak przyjemnością. Polecam Fez szczególnie pasjonatom historii i osobom szukającym zanurzenia w kulturze islamu.
Fez leży na północy Maroka. Znajduje się 200 km na wschód od Rabatu. Bez problemu dojedziesz tu samochodem, pociągiem lub autobusem.
Najważniejszym punktem jest medina Fes el-Bali, największy na świecie obszar miejski wyłączony z ruchu samochodowego. Jest tu też Uniwersytet Al-Karawijjin, najstarsza działająca uczelnia wyższa na świecie. W Fezie zobaczysz słynne garbarnie skór Chouara, w których produkcja odbywa się nieprzerwanie od XI w. Słyną z wielkich kadzi ze środkami do wyprawiania skór i kolorowymi barwnikami oraz specyficznego zapachu, który towarzyszy produkcji. Polecam tu przyjść, jeśli chcesz zobaczyć garbarzy przy pracy i dowiedzieć się więcej o całym procesie.
Będąc w Fezie warto rozejrzeć się za skórzanymi pamiątkami, wybór jest ogromny, a ceny atrakcyjne. Medinę Fezu wraz z garbarnią polecam zwiedzić z przewodnikiem. Opowie on o oglądanych miejscach i wprowadzi w głąb garbarni. Uwaga, garbarnia wciąż działa, więc przygotuj się na nieprzyjemny zapach.
Przed wyjazdem wykup tanie ubezpieczenie. Za 5-10 zł dziennie będziesz mieć ochronę w nieprzewidzianych sytuacjach i pokrycie kosztów leczenia do 500 000 zł. Lepiej mieć niż nie.
3. Casablanca – miasto portowe
Casablanca to największy port morski kraju i nowoczesna metropolia, która łączy biznesowy charakter z historycznym dziedzictwem. Odwiedź ją, by zobaczyć, jak współczesne Maroko łączy się z tradycją portowego miasta. W przeciwieństwie do większości kraju, poczułem tu bardziej europejską, charakterystyczną dla dużego miasta atmosferę. To super wybór dla fanów architektury art déco, która łączy luksus i elegancję z nowoczesną, geometryczną formą.
Casablanca leży nad Oceanem Atlantyckim. Znajduje się 80 km od Rabatu i 250 km od Marrakeszu. Wygodnie dojedziesz tu pociągiem lub samochodem. W mieście znajduje się lotnisko, jednak bezpośrednie loty z Polski pojawiają się rzadko — zwykle mają charakter sezonowy lub czarterowy.
Najbardziej rozpoznawalnym zabytkiem jest Meczet Hassana II, którego minaret, mierzący 210 metrów, jest najwyższy na świecie. W Casablanca możesz pospacerować po luksusowej promenadzie La Corniche i odwiedzić historyczną dzielnicę Habous.
Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o ikonicznym Meczecie Hassana II, odwiedź go z przewodnikiem.
4. Rabat – stolica Maroka
Rabat to miasto z atrakcjami z listy UNESCO, pełne ogrodów i królewskiej elegancji, a także stolica kraju. Oferuje znacznie spokojniejszą atmosferę niż Marrakesz czy Casablanca, jest bardziej uporządkowany. Bezpieczeństwo miasta i piaszczyste plaże sprawiają, że to świetne miejsce na wakacje z rodziną i dla osób szukających relaksu w otoczeniu pięknej architektury.
Rabat położony jest w północnej części Maroka, nad Oceanem Atlantyckim. Znajduje się 80 km od Casablanki. Dojazd do miasta jest najwygodniejszy autobusami sieci CTM, które łączą je z Tangerem i Fezem.
Główną atrakcją w mieście jest monumentalna Wieża Hassana i pobliskie Mauzoleum Mohammeda V, w którym zobaczysz grób sułtana oraz króla Maroka. Zachwyciła mnie też błękitno-biała kazba al-Udaja, z której roztacza się widok na Ocean Atlantycki. Zwiedzisz tu również nekropolię Chellah, czyli ruiny rzymskiego miasta i miejsce pochówku marokańskich władców od XII wieku. Uroku dodaje pobliski minaret dawnego meczetu i wszechobecne bociany. Ciekawym sposobem zwiedzenia Rabatu jest wycieczka tuk-tukiem.
5. Szafszawan – “niebieskie miasto”
Szafszawan to jedno z najciekawszych miast Maroka i najbardziej fotogenicznych miejsc na ziemi, ukryte w malowniczych górach Rif. Warto tu przyjechać, aby na własne oczy zobaczyć domy i ulice pomalowane na dziesiątki odcieni błękitu. Atmosfera miasta jest spokojna i odprężająca, zdecydowanie mniej komercyjna niż w większych ośrodkach.
Szafszawan leży w północnej części kraju, u podnóża pasma górskiego Rif, 200 km na północ od Fez. Najwygodniej dojedziesz tu samochodem lub dzięki zorganizowanej wycieczce.
Największą atrakcją Szafszawanu jest sama medina, błękitny labirynt pełnym urokliwych detali. Polecam odwiedzić też hiszpański meczet Bouzafera na wzgórzu, z którego roztacza się najlepszy widok na miasto. Doświadczyłem tu spotkań z gościnnymi Berberami i spróbowałem lokalnego koziego sera. Chefchaouen uznawane jest za najbardziej niebieskie miasto świata, co czyni je prawdziwym unikatem.
Miasto jest na tyle niewielkie, że wszystkie najważniejsze punkty zwiedzisz pieszo bez potrzeby korzystania z transportu. Okolica sprzyja aktywnym, dzięki dobrze oznakowanym szlakom Parku Narodowego Talassemtane, które prowadzą przez wodospady, wąwozy, klify i jaskinie. Można stąd łatwo zaplanować wycieczkę do malowniczych wodospadów Akchour (lokalizacja na mapie).
Fajnym sposobem na zwiedzenie miasta może być wycieczka z przewodnikiem. W jej trakcie dotrzesz też do hiszpańskiego meczetu.
6. As-Suwajra – miasto znane z muzyki gnawa
As-Suwajra inaczej Essaouira, to urokliwy port, który przyciąga nadmorskim klimatem i mediną wpisaną na listę UNESCO. Spodobała mi się tu unikalna, biało-niebieska zabudowa, która świetnie nadaje się na tło do pamiątkowych zdjęć. As-Suwajra znajduje się 220 km na zachód od Marakeszu, na Oceanem Atlantyckim.
Główną atrakcją są potężne mury obronne Skala de la Ville z rzędami zabytkowych armat. Możesz tu obserwować błękitne łodzie rybackie w porcie, a w lokalnych kawiarniach słuchać muzyki Gnawa (rytualna i rytmiczna, ma na celu wprowadzenie odbiorcy w trans). Co roku w czerwcu w mieście odbywa się słynny festiwal muzyczny Gnaoua World Music Festival, który przyciąga mistrzów Gnawa z całego świata, np. Hassan Boussou.
Miasto warto zwiedzić z lokalnym przewodnikiem, który oprowadzi Cię po medinie, porcie i zakamarkach Essaouiry.
7. Meknes – dawna stolica
Meknes to dawna stolica Maroka. Widać tu ślady historii wielkiego sułtana Maulaja Ismaila, który rozwinął miasto i w XVII wieku uczynił je stolicą. Jeśli lubisz spokój i zastanawiasz się, gdzie pojechać w Maroku, by go znaleźć, to Meknes będzie świetnym wyborem. Meknes położone jest na północy Maroka. Leży 60 km na zachód od Fezu.
Symbolem Meknes jest Bab Mansour, według mnie najpiękniejsza brama w całym Maroku, z misternymi zdobieniami i dużymi kolumnami. Miasto słynie z rekordowo długich murów obronnych, ciągnących się przez ponad 40 km. Zobaczysz tu gigantyczne spichlerze i stajnie Heri es-Souani, które mogły pomieścić tysiące koni. Możesz odwiedzić Mauzoleum Maulaja Ismaila z licznymi, zdobionymi dziedzińcami i grobem sułtana, jedno z nielicznych dostępnych grobowców dla niemuzułmanów. Meknes oferuje tańsze noclegi i tańsze, mniej zatłoczone restauracje niż bardziej oblegany Fez.
Meknes możesz też zwiedzić w 1 dzień z Fezu, po drodze zatrzymując się przy ruinach Volubilis i w mieście Moulay Idriss.
8. Volubilis – ruiny rzymskiego miasta
Volubilis to najlepiej zachowane ruiny rzymskiego miasta w północnej części Afryki – znajdują się na liście UNESCO. Warto tu przyjechać, żeby zobaczyć misterne mozaiki wśród gajów oliwnych. Polecam przyjazd do Volubilis, jeśli lubisz archeologię i temat starożytnych cywilizacji.
Volubilis znajduje się około 40 minut jazdy samochodem od Meknes, dzięki czemu oba miejsca świetnie nadają się do połączenia w ramach jednodniowej wycieczki.
Główne atrakcje to Łuk Triumfalny Karakalli oraz bazylika i kapitol dominujące nad okolicą. Największym skarbem są jednak świetnie zachowane mozaiki podłogowe przedstawiające sceny z mitologii, np. 12 prac Herkulesa i moją ulubioną, uprowadzenie Hylasa przez nimfy.
Teren wykopalisk jest dobrze utrzymany, ma czytelne tablice informacyjne i niewielkie muzeum przy wejściu, w którym zobaczysz przedmioty wykopane w Volubilis. Volubilis możesz też zwiedzić w 1 dzień z Fezu, po drodze zatrzymując się przy w medinie Meknes i w mieście Moulay Idriss.
9. Irk asz-Szabbi – wydmy i wielbłądy
Irk asz-Szabbi inaczej Erg Chebbi to jedna z głównych atrakcji Maroka. To część pustyni Sahary, oferująca krajobrazy jak z innej planety – zachwycił mnie ogrom przestrzeni i ciągnące się po horyzont pomarańczowo-czerwone wydmy, najwyższe w Maroku. Przyjedź tu, żeby spędzić noc na pustyni, posłuchać przy ognisku pieśni Berberów i posurfować po piasku.
Irk asz-Szabbi leży na południowym-wschodzie Maroka, dość blisko granicy z Algierią.
Niepowtarzalnym przeżyciem jest sama wyprawa na wielbłądach do obozowiska w sercu pustyni. Możesz tu podziwiać wschody i zachody słońca zmieniające kolor piasku na jaskrawoczerwony. Czekają na Ciebie też ekstremalne przejażdżki autami 4x4 po stromych zboczach piaszczystych gór. Wydmy Erg Chebbi osiągają rekordowe wysokości do 150 m, tworząc unikalny w skali świata ekosystem.
Większość turystów korzysta z luksusowych obozowisk, które zapewniają pełne wyżywienie i komfortowe warunki na środku pustyni. Do Merzougi, wioski na skraju pustyni prowadzi dobrej jakości droga asfaltowa, co pozwala na dojazd nawet małym samochodem osobowym.
Lokalne agencje oferują na miejscu pełne pakiety wycieczki na wydmy z noclegiem, transportem 4x4 lub na wielbłądzie, co zdejmuje z podróżnych ciężar logistyki. Możesz też zaplanować taką wycieczkę jeszcze przed wyjazdem.
10. Ajt Bin Haddu – ufortyfikowana osada
Ajt Bin Haddu (Ait Benhaddou) to jedna z najciekawszych atrakcji turystycznych Maroka, uważana za najlepiej zachowany przykład architektury przed-saharyjskiej. Osada ta, wpisana na listę UNESCO, jest ufortyfikowanym ksarem, który wygląda jak żywcem wyjęty z dawnych legend i baśni. Warto ją odwiedzić, aby podziwiać prostą, ale efektowną architekturę z gliny i kamienia wkomponowaną w otaczający krajobraz.
Największą atrakcją jest spacer przez wieżowe domy – kazby, z których wiele liczy sobie setki lat. W Ajt Bin Haddu rozpoznałem scenerie wykorzystane w takich produkcjach jak filmy „Gladiator”, „Lawrence z Arabii” oraz serial „Gra o Tron”. Z najwyższego punktu wzgórza roztacza się panorama na dolinę rzeki Ounila.
Ajt Bin-Haddu warto zwiedzić w połączeniu z Ouarzazate, o którym piszę trochę niżej :). Oba miejsca leżą na głównej trasie prowadzącej z Marrakeszu (skąd czeka Cię 190 km drogi) w stronę Sahary, co czyni je łatwo dostępnymi podczas objazdówki po kraju. W Ajt Bin Haddu wybudowano nowoczesny most dla pieszych, który ułatwia dostęp do osady o każdej porze roku.
Ajt Bin-Haddu wraz Ouarzazate możesz wygodnie zwiedzić z przewodnikiem w czasie 1-dniowej wycieczki z Marrakeszu. Eliminuje to problem z własnym dojazdem i poszukiwaniem noclegu.
11. Agadir – nadmorski kurort
Agadir to nowoczesny kurort, który słynie z najpiękniejszych, szerokich plaż nad Atlantykiem. Warto tu przyjechać dla rekordowej liczbą ponad 300 słonecznych dni w roku. To miejsce idealne dla rodzin z dziećmi i fanów sportów wodnych, zdecydowanie warto je uwzględnić podczas zwiedzania Maroka. Dzięki autostradzie podróż z Marrakeszu do Agadir zajmuje samochodem ok. 3 godzin.
Główną atrakcją jest długa na 10 km piaszczysta plaża miejska Plage d’Agadir i nowoczesna promenada z restauracjami. Możesz odwiedzić ruiny dawnej kazby na wzgórzu Kasbah Agadir Oufella, skąd rozpościera się widok na całą zatokę. Warto zajrzeć na ogromny souk El Had, gdzie kupisz najlepszy olej arganowy bezpośrednio od producentów.
Miasto ma jedno z najnowocześniejszych lotnisk w kraju, Agadir-Al Massira, obsługujące liczne loty czarterowe i tanie linie, więc bez problemu trafisz tu planując podróż do Maroka. To też świetny punkt startowy do odkrywania dzikich plaż południa, np. słynnej plaży Legzira, która słynie z czerwonych klifów i łuków skalnych.
Jeśli myślałeś kiedyś o lekcji surfingu – Agadir jest do tego świetnym miejscem.
12. Ifrane – “Szwajcaria Maroka”
Ifrane to nietypowe marokańskie miasto, które przypomina alpejską wioskę w Europie. Zostało zaprojektowane przez francuskich architektów jako miasto-ogród i ośrodek narciarski dla francuskich urzędników. Warto tu przyjechać, aby odetchnąć rześkim powietrzem, podziwiać domy ze spadzistymi dachami pokrytymi czerwoną dachówką oraz cieszyć się spokojem, licznymi parkami i jeziorami.
Chłodniejszy klimat i brak typowego marokańskiego chaosu sprawiają, że Ifrane jest świetnym kierunkiem dla rodzin i osób szukających odmiennego oblicza Maroka.
Ifrane położone jest na północy kraju, 65 km na południe od Meknes. Dojedziesz tutaj samochodem, autobusem lub Grand Taxi.
Najważniejszą atrakcją jest kamienna rzeźba lwa w centrum miasta i nowoczesny kampus uniwersytetu Al Akhawayn. Możesz tu spacerować po parkach miejskich, Parku Narodowym (Ifrane National Park) i lasach cedrowych, w których żyją dzikie małpy (makaki magoty).
Zimą Ifrane staje się bazą dla narciarzy, oferując stoki w pobliskim ośrodku Michlifen. Miasto regularnie zajmuje czołowe miejsca w rankingach najczystszych miast w Maroku. Ifrane możesz zwiedzić podczas 1-dniowej wycieczki z Fezu do Atlasu Średniego.
13. Atlas Wysoki – trekking i wioski berberyjskie
Atlas Wysoki to potężne pasmo górskie, które oferuje jedne z najbardziej spektakularnych tras trekkingowych na kontynencie. Warto tu przyjechać dla dzikiej przyrody, surowych krajobrazów i spotkania z autentyczną kulturą Berberów (odrębny naród zamieszkujący góry i pustynię). W regionie Atlasu Wysokiego zobaczysz ich rzemiosło, gospodarstwa, dowiesz się, jak wygląda ich życie. To raj dla aktywnych wędrowców, wspinaczy i miłośników górskiej fotografii.
Region jest dostępny z Marrakeszu dzięki zbiorowym taksówkom, które kursują regularnie i są bardzo tanie. Pamiętaj, warto się targować ;)
Największym wyzwaniem jest zdobycie szczytu Jebel Toubkal, który z wysokością 4167 m n.p.m. jest najwyższy w Afryce Północnej. Wejście latem nie jest trudne technicznie, ale wymaga dobrej kondycji fizycznej – wejście zajmuje 2-3 dni. Szlaki na Toubkal są dobrze wydeptane, zapewniając infrastrukturę w postaci schronisk oferujących nocleg i ciepłe posiłki.
Jeśli szukasz łatwiejszej wędrówki, możesz przejść kawałek szlaku na Jebel Toubkal, za cel obierając kapliczkę Sidi Chamharouch. Zacznij w Imlil i kieruj się do Aroumd. Trasa prowadzi wzdłuż potoku, po drodze napotkasz stoiska z napojami.
Inna opcja to średniej trudności szlak do przełęczy Tizi n’Aguerisioual, z której zobaczysz widok na szczyty Atlasu Wysokiego. Wędrówkę możesz przedłużyć o 2 km zejściem do wioski Aguersioual.
Główną bazą dla wędrowców w Atlas Wysoki jest wioska Imlil, gdzie znajdziesz pensjonaty, wypożyczalnie sprzętu i certyfikowanych przewodników.
Polecam nie kończyć zwiedzania na Atlasie Wysokim, sprawdź też Atlas Średni. Bardzo spodobał mi się tam Wodospad Ouzoud, największy w Maroku, wysoki na 110 m. Znajduje się 210 km od Imlil i 160 km od Marrakeszu. Jeśli masz mniej czasu, Atlas Wysoki zwiedzisz podczas 1-dniowej wycieczki z Marrakeszu.
14. Tétouan – “Marokańska Andaluzja”
Tétouan to miasto o wyraźnych wpływach hiszpańskich, słynące z jasnej, niemal lśniącej zabudowy. Warto je odwiedzić, aby zobaczyć harmonijne połączenie kultury hiszpańskiej i marokańskiej, w tym medinę wpisaną na listę UNESCO. Miasto uchodzi za jeden z najlepiej zachowanych przykładów stylu hiszpańsko-mauretańskiego i stanowi doskonały kierunek dla osób zainteresowanych architekturą, tradycyjnym rzemiosłem oraz spokojnym zwiedzaniem mniej turystycznych miejsc.
Tétouan leży na północy Maroka, ok. 60 km na wschód od Tangeru. Dojedziesz tu samochodem lub autobusem, możesz dolecieć też samolotem na lotnisko Aéroport de Tétouan.
Możesz tu podziwiać pałac królewski Royal Palace oraz elegancką dzielnicę Ensanche, gdzie architektura przypominała mi styl europejski, z szerokimi alejami i białymi budynkami – są to pozostałości po wpływach hiszpańskich. Zobaczysz tu unikalne szkoły rzemieślnicze, gdzie młodzi artyści uczą się tradycyjnego tkactwa. Zwiedzanie miasta możesz połączyć z pobytem w Tangerze, skąd wyruszysz na 1-dniową wycieczkę do Tetouan.
15. Ouarzazate – centrum filmowe Maroka
Ouarzaza te stało się znane na całym świecie jako centrum produkcji filmowej, kiedy w 1983 r. powstała tu wytwórniaAtlas Studios. Warto odwiedzić miasto, aby zobaczyć rozległe studia filmowe oraz kazby otoczone czerwonymi skałami. Ouarzazate szczególnie polecam fanom kina oraz osobom planującym dalszą podróż w głąb Sahary.
Ouarzazate położone jest na południu kraju, 190 km na północny-wschód od Marrakeszu. Dojedziesz tu samochodem, autobusem lub grand taxi. Dolecisz też samolotem na lotnisko Ouarzazate International Airport.
Główną atrakcją są Atlas Studios, jedne z największych studiów filmowych na świecie, gdzie powstały setki znanych produkcji, np. „Gladiator”, „Asterix i Obelix: Misja Kleopatra” czy „Mumia”. Możesz też zwiedzić imponującą kazbę Taourirt, która była kiedyś siedzibą potężnego rodu Glaoui, który kontrolował szlaki handlowe w Górach Atlas. W Ouarzazate masz szansę zobaczyć rekwizyty filmowe na tle prawdziwych, starożytnych murów. Jest to też punkt na trasie turystów zmierzających do doliny Dades i na pustynię Sahara.
Ouarzazate możesz wygodnie zwiedzić z przewodnikiem w czasie 1-dniowej wycieczki z Marrakeszu. Podczas wycieczki zwiedzisz też Ajt Bin Haddu, o którym pisałem wcześniej.
Jak przygotować się na zwiedzanie Maroka? Praktyczne wskazówki
Aby ułatwić Ci samodzielne planowanie zwiedzania Maroka, przygotowałem kilka praktycznych wskazówek dotyczących zwiedzania tego kraju na własną rękę:
- celuj w wiosnę lub jesień – najlepszy czas na wizytę to marzec-maj i wrzesień-listopad. Unikniesz wtedy ekstremalnych upałów (latem w głębi kraju temperatury przekraczają 40°C) i mroźnych nocy, które zimą potrafią być bardzo dotkliwe, zwłaszcza w tradycyjnych riadach bez centralnego ogrzewania.
- przygotuj się na targowanie i noś ze sobą gotówkę – w Maroku niemal wszystko jest negocjowalne, szczególnie na soukach. Pierwsza cena to zwykle propozycja wyjściowa, którą warto zbić o połowę albo więcej. Pamiętaj też, że poza dużymi hotelami i sklepami, gotówka (dirham marokański) jest jedynym środkiem płatniczym. Bankomaty są powszechne, ale warto mieć zapas drobnych na napiwki i małe zakupy.
- szanuj lokalne zwyczaje i uważaj na ubiór – Maroko to kraj muzułmański, więc poza kurortami nadmorskimi dobrze zadbać o skromny ubiór (zakryte ramiona i kolana). To nie tylko wyraz szacunku, ale też ochrona przed słońcem i natrętnymi spojrzeniami. Pamiętaj też, że piątek jest dniem świętym, więc wiele sklepów i stoisk w medinach może być zamkniętych w godzinach południowych modlitw.
- pobierz mapy offline i uważaj na fałszywych przewodników – labirynty uliczek w medinach Fezu czy Marrakeszu to wyzwanie nawet dla GPS-u, który często gubi tu sygnał. Aplikacja Maps.me radzi sobie tu lepiej niż Google Maps. Uważaj na osoby, które oferują darmową pomoc w znalezieniu drogi, zwykle na końcu będą domagać się zapłaty. Lepiej pytać o drogę właścicieli sklepów, którzy nie mogą opuścić swojego stanowiska.
- zadbaj o apteczkę i wodę – zmiana flory bakteryjnej to częsty problem. Pij tylko wodę butelkowaną, uważaj też na lód w napojach i surowe warzywa myte w wodzie z kranu. Do bagażu koniecznie spakuj probiotyki i leki na dolegliwości żołądkowe.